|
-
pobierz poniższy tekst w formacie
Microsoft Word -
Cele
- Rozwijanie wiedzy
o kulturze i tradycjach regionu
- Umacnianie
poczucia więzi ze środowiskiem
rodzinnym i lokalnym
- Rozwijanie
szacunku dla dorobku przodków.
- Rozwijanie
umiejętności plastycznych
- Umocnienie wiary
we własne zdolności i
możliwości
- Zainteresowanie
sztuką użyteczną
- Pobudzenie
myślenia twórczego
Przebieg lekcji
Zadania dla
nauczyciela
- Przygotowanie
ciasta solnego i masy papierowej,
bądź wyznaczenie uczniów
odpowiedzialnych za ich
przygotowanie i przyniesienie do
szkoły (załącznik nr 2)
- Pogadanka na temat
dawnych zwyczajów zdobnictwa
domu podczas świat Bożego
Narodzenia i obdarowywania się
prezentami (załącznik nr 1)
- Omówienie
poszczególnych technik
wykonywania ozdób choinkowych i
prezentów. (załącznik nr 2)
Zadania dla
uczniów
- Wykonanie dowolną
techniką prezentów dla
najbliższej rodziny i/lub ozdób
świątecznych
Metody i formy pracy
- Pogadanka,
praktyczna, twórcza
działalność uczniów
Pomoce dydaktyczne
- Masa solna, masa
papierowa, kolorowy papier, filc,
płótno, ścinki materiału,
słoma, sznurek lniany, sznurek
konopny, bibuła, karton, farbki,
koraliki, cekiny, piórka, drobne
guziki itp. kawałki kolorowej
włóczki
Osiągnięcia
Uczeń potrafi
- Wymienić tradycje
i zwyczaje bożonarodzeniowe
- Opowiedzieć o
świątecznym wystroju domu
swoich przodków.
- Wykonać drobne
przedmioty użytkowe
- Wymienić różne
techniki plastyczne i
możliwości ich wykorzystania
Uczeń kształci
- Potrzebę
kultywowania tradycji związanych
ze Świętami Bożego Narodzenia
- Ekspresję
artystyczną
- Wrażliwość
estetyczną
- Wiarę we własne
zdolności i możliwości,
- Dążenie do
indywidualności
- Zainteresowanie
sztuką użyteczną
- Sprawność
manualną
Ściąga dla
nauczyciela
Załącznik nr 1
Choinka pojawiła się podczas
świątecznych obchodów Bożego
narodzenia w XV wieku na terenie Niemiec.
Zwyczaj ten stał się powszechny
najpierw w mieszczańskich rodzinach
niemieckich, tyrolskich, austriackich,
rozprzestrzeniając się z czasem na
pozostałe kraje europejskie i
pozaeuropejskie. Drzewko pojawiało się
zarówno w domach katolickich, jaki i
protestanckich. Zwyczaj dekorowania
drzewek bożonarodzeniowych wprowadziła
w 1837 r. we Francji księżniczka Helena
Meklemburska. Do Polski choinka
przywędrowała w XIX w. razem z
kolonistami niemieckimi osiedlającymi
się na naszych terenach podczas
zaborów. Wcześniej, przez całe wieki,
wigilijną ozdobą izby i stołu były
snopy zboża, słoma i siano. Dawniej
przed Wigilią, zarówno w domach
chłopskich, jak i magnackich, stawiano
snopy zboża, a na pamiątkę stajenki, w
której urodził się Jezus Chrystus,
słomą wyściełano podłogę. Choinka
stała tylko w bogatszych domach -
mieszczańskich i szlacheckich ale
gałązki jedliny musiały być -
zatykano je za rząd obrazów wiszących
pod powałą. Na wsi rozpowszechnił się
dopiero sto lat później. Choinkę
wnoszono do domu w dniu kiedy wspominamy
pierwszych ludzi - Adama i Ewę. Choinkę
ubierano, jako ozdób używając:
orzechów, pierników, jabłek, ozdób z
opłatka, bielonych szyszek oraz
świeczek. Z czasem pojawiły się ozdoby
wykonane z papieru i słomy - słoneczka
, koszyczki, ptaszki; z wydmuszek jaj
oraz z piór, piernikowe gwiazdki,
figurki ludzi i zwierząt; wykonane z
ciasta solnego gwiazdki, aniołki,
pierroty, damy, figurki zwierząt;
delikatne, misterne śnieżynki
wydziergane szydełkiem; kolorowe
łańcuchy wykonane z słomy owsianej,
makaronu i kolorowej bibułki. Wszystkie
ozdoby wykonywane były wykonywane
własnoręcznie przez domowników.
Opłatek znany jest w Polsce od XV wieku.
Łamanie się nim jest powtórzeniem
łamania chleba przez Chrystusa podczas
ostatniej wieczerzy. Rozprowadzały je
wśród wiernych parafie i klasztory,
które robiły także specjalne
kolorowane opłatki, którymi dekorowano
choinki i dzielono się nimi ze
zwierzętami. Dodatkowo wnętrza domów
jak i zewnętrza: drzwi, ściany, płoty,
dekorowano zielonymi gałązkami:
świerku, jodły lub sosny. Miały one
zapewnić szczęście i zdrowie
domowników. Pod choinkę kładziono
prezenty, które rozpakowywano po
wieczerzy. Bożonarodzeniowy zwyczaj
obdarowywania się prezentami pod
choinką pojawił się dopiero w połowie
XIX wieku, ale szybko stał się
tradycją. Dawniej tylko królowie i
wielmoże obdarowywali podarunkami swoich
dworzan. Podarunki te - stroje, futra,
pasy i pierścienie, złote i srebrne
łańcuchy, a nawet konie i rzędy
końskie - były często bardzo
kosztowne. Podarunki za wierną służbę
otrzymywała też czeladź na dworach
szlacheckich. W bogatych domach mieszczan
zwyczaj obdarowywania upominkami dzieci
powszechny był już w połowie XIX
wieku, jednak bardzo rzadko spotykano go
na wsi. Prezenty pod choinkę
niejednokrotnie wykonywano cały rok.
Obecnie młodzież wzrasta w coraz
bardziej zróżnicowanych warunkach
rodzinnych, bytowych, a także poddawana
jest silnej presji mediów i
konsumcyjnego stylu życia, dlatego
ważne jest aby uczyć młodzież
dążenia do zaznaczenia własnej
indywidualności i zwiększenia
samodzielności. Święta Bożego
Narodzenia to dla wszystkich okres
wzmożonej aktywności, spotkań
rodzinnych, kupowania drobiazgów dla
bliskich i wykonywania świątecznych
dekoracji. Aby efektownie ozdobić dom,
pokój czy świąteczny stół oraz
obdarować bliską osobę drobiazgiem
wystarczy tylko to co mamy pod ręką i
oczywiście dobry pomysł. Prezenty
robione, mimo że nie zawsze są piękne,
mają w sobie coś niepowtarzalnego.
Niosą w sobie trud i serce, tego, kto je
wykonał. Przy wykonywaniu ozdób i
prezentów świątecznych najważniejsze
są dobry pomysł i twórcza inwencja.
Załącznik nr
2
Ciasto solne
Ciasto solne jest starym wynalazkiem,
znanym pokoleniom piekarzy. Korzystali
oni z ciasta solnego aby popisać się
swoim kunsztem zdobniczym, wystawiając
na pokaz w swoich piekarniach misternie
plecione kosze, wieńce a w okresie
bożonarodzeniowym aniołki. Ciasto solne
nadaje się do wyrobu misek, koszyków,
figurek, biżuterii, ramek do zdjęć,
świątecznych dekoracji, ozdób
choinkowych itp. Ciasto solne suszone w
piekarniku przez około 6 godz. w
temperaturze 145 o C staje się twarde
jak ceramika i można je następnie
malować, pozłacać, lakierować.
Składniki i proporcje:
100 g mąki
50 g soli
60 ml wody
2 łyżki oleju
Masa papierowa
(papier-mâché fr.) to plastyczna,
twardniejąca po wyschnięciu masa
papierowa z dodatkiem kleju, gipsu itp.
Przedmioty wykonane z papierowej masy są
trwałe, a ponadto można je malować i
ozdabiać na różne sposoby.
Masę papierową można wykonać np. w
następujące sposoby:
1. Drobne kawałki gazet przez 10 - 12
godzin, należy namoczyć w wodzie.
Następnie zmiksować je i wymieszaniu z
klejem (guma arabska, klej biurowy) tak
aby uzyskać masę o konsystencji
plasteliny.
2.Zmieszać miękki papier (mogą to być
papierowe ręczniki) z mąką pszenna i
wodą tak aby tak aby uzyskać masę o
konsystencji plasteliny.
Origami
to japońska sztuka składania papieru.
Nazwa origami pochodzi od
od japońskiego czasownika oru -
składać i rzeczownika gami - papier. Ta
stara sztuka tworzenia skomplikowanych
modeli z papieru wymaga tylko opanowania
prostych zasad jego składania.
Składając pojedynczy arkusz papieru
można stworzyć nieskończenie wiele
trójwymiarowych modeli. Wyjściowymi
formami do składania zarówno prostych
jak i skomplikowanych modeli jest kwadrat
i koło ( rzadko prostokąt , trójkąt
lub inny wielokąt).
DEKORACJE ŚWIĄTECZNE
1.Ozdobne bileciki
do prezentów
Dowolnie wycięte z sztywnego kartonu
"bileciki" (kwadraty,
prostokąty, koła, gwiazdki, sylwetki
aniołów, Mikołaja) ozdobić dowolnymi
technikami - malowanie, naklejanie,
origami.
2. Kartki
świąteczne
Do wykonania kartek wykorzystuje się
kartki z bloku technicznego (najlepiej
kolorowe), które należy ozdobić
wykorzystując nieskomplikowane techniki
plastyczne : naklejanie, wycinanie,
malowanie, rysowanie, origami.
3.
Bożonarodzeniowe wycinanki witrażowe
Na sztywnym kartonie narysować
pożądany wzór witrażyka (motywy
świąteczne, religijne), wyciąć
elementy witrażyka ( dwie identyczne
części).Na jednym elemencie witrażyka
zakleić otwory cienką bibułką lub
kolorowym celofanem, przykleić pętelkę
z kolorowej włóczki, która będzie
zawieszką witrażyka, nakleić drugą
cześć witrażyka. Karton pomalować
farbkami lub pozłótką.
4. Ozdobne
pudełeczka i torebki na drobne prezenty
Z sztywnego kartonu skleić dowolnej
wielkości pudełeczka, które następnie
należy ozdobić dowolnymi technikami -
malowanie, naklejanie, origami. Gotowe
pudełka, po produktach można okleić
masą papierową, która następnie
należy pomalować w dolne wzory czy też
miniaturowe obrazki. Pudełka oklejone
masą papierową można też ozdobić
klejąc na nie drobne koraliki, muszelki,
piórka, cekiny itp. tak ozdobione
pudełka mogą być potraktowane jako
prezenty np. puzderka na biżuterię.
Z papieru pakunkowego skleić dowolnej
wielkości torebki, dokleić uszka z
wełny splecionej w warkoczyki,
następnie torebki ozdobić dowolną
techniką - naklejanie, malowanie,
origami.
5. Ozdoby
choinkowe
Z rozwałkowanego do grubości 0, 5 - 1
cm ciasta solnego wyciąć gwiazdy,
aniołki itp., w górnej części
ołówkiem zrobić dziurkę na wylot na
zawieszkę.
Po wysuszeniu ciasta ozdoby pomalować
farbkami i pozłótką.
|
